Şimşek: “Erdoğan haklı, faizler yüksek”

Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek, yüksek faizi vatandaşın tasarruf etmemesine bağladı

ANKARA Anadolu Ajansı (AA) Editör Masası’nda soruları yanıtlayan Ekonomiden sorumlu Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek dünya ekonomisinin zor bir dönemden geçtiğini belirterek, küresel ekonomik krizin boyutlarının büyümemesi için yapılan çalışmalardan bahsetti.
Şimşek, Amerikan Merkez Bankası (Fed) bilançosunun 2007 sonuna göre 5 kat arttığına işaret ederek, “Yani o kadar para bastı. Ona rağmen şu anda ilginç birtakım problemlerle karşı karşıyayız. Japonya ve Avrupa Merkez Bankası para basıyor. Eksi faiz var, buna rağmen gelişmekte olan ülkelere fon akışı durdu, hatta tersine döndü. Dünya ekonomisi şu anda neredeyse tabiri caizse, birçok alanda barutu tüketmiş durumda ve istenilen sonuçları da alamıyoruz” ifadelerini kullandı.
Geçen yıl gelişmekte olan ülkelerden net 530 milyar dolar sermaye kaçışı yaşandığına dikkati çeken Şimşek, bu durumun küresel ölçekte gelişmekte olan ülkelere yönelik nasıl bir güven bunalımı olduğuna işaret ettiğini söyledi.
Şimşek, para politikası, maliye politikası ve yapısal reformların birlikte uygulanmaya konulması gerektiğini belirterek, ülkelerin bu anlamda işbirliği yapması durumunda dünya ekonomisinin toparlanabileceğini kaydetti.
Şimşek, küresel kriz sonrasında gösterilen çabaların cüzi olsa da sonuç verdiğini ancak hiçbir zaman tekrar küresel kriz öncesi döneme götüremediğini söyledi.Şimşek, “Bizim bir taraftan yapısal reform ayağını güçlü tutmamız lazım, bir taraftan da dengeli ekonomik politikalara devam etmemiz gerek. Aslında dünya için de önerilen çerçeve budur” dedi.
Küresel kriz sonrası dönemde merkez bankalarından beklentilerin yükseldiğine dikkati çeken Şimşek, “Merkez bankaları sanki Süpermenmiş gibi bir beklenti kurgulandı. Yok öyle bir şey. Para politikalarının tek başına küresel ekonomiyi ayağa kaldırma imkanı yok. Bu beklentiler yanlış. Merkez bankaları tek başına sorunu çözemez, geçici birtakım rahatlamalar, kolaylıklar sağlayabilir” diye konuştu.
Türkiye’de faizlere yönelik beklentilere de değinen Şimşek, “Sayın Cumhurbaşkanımız haklı faizler yüksek, ama niye yüksek. Burada bizim oturup bakmamız gerekiyor. Şimdi Türkiye, tasarruf oranı son derece düşük bir ülkedir. Yani Türkiye ayağını yorganına göre uzatmayan bir ülkedir. Tasarruf oranı en düşük ülkelerden biridir. Tasarruf düşük olunca ne yapıyorsunuz. Dış kaynağa ihtiyacınız var” değerlendirmesinde bulundu.
Şimşek, 2013 başında faizlerin yüzde 4,7’ye kadar düştüğünü hatırlatarak, bunun sadece kamu maliyesindeki başarıyla ilişkili değil, küresel konjonktürün oluşturduğu ortamın sonucu olduğunu söyledi.
Gelişmekte olan ülkelere ve Türkiye’ye 2012 yılında muazzam bir fon akışı gerçekleştiğini anımsatan Şimşek, 2015 yılında ise tam tersine gelişmekte olan ülkelerden yarım trilyon dolardan fazla sermaye, Türkiye’den de 11 milyar dolar net portföy yatırım çıkışı yaşandığını ve sistemin küçüldüğünü anlattı.
Şimşek, “Hane halkı yani vatandaşımız, bundan 1-2 yıl önce 100 lira gelir elde ediyorsa 87 lirasını harcıyordu. Olmaz ki... Çin’de 100 lira gelir varsa, 52 lirası harcanıyor, 48 lirası tasarruf ediliyor dolayısıyla ülkede yıllık 600 milyar dolarlık dış ticaret fazlası var. Bizde ise dış ticaret açığı var. Hane halkının tasarruflarını arttırmak için biz bireysel emekliliğe çok güçlü destek verdik ve başarılı oluyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.