Srebrenitsa’nın baş sorumlusu

Lahey’deki Uluslararası Ceza Mahkemesi, ‘Bosna kasabı’ Radovan Karadzic’i Srebrenitsa’da Müslümanlara soykırım yapmaktan 40 yıl hapse mahkum etti

Hollanda’nın Lahey kentindeki Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY), Bosna Hersek’te 1992-1995 yılları arasında yaşanan kanlı savaşta ülkedeki Sırpların siyasi liderliğini üstlenen Radovan Karadzic’in, aralarında soykırımın da bulunduğu 11 ayrı suçtan yargılandığı davada kararını açıkladı. Yargıçlar, Karadzic’in 8 bin Müslümanın katledildiği “Srebrenitsa’da soykırım suçu işlediği”ne hükmederek, Sırp lideri 40 yıl hapse mahkûm etti.
Hakimler Konseyi, Bosnalı Sırp güçlerin hedefinin söz konusu bölgenin Müslümanlardan tamamen temizlenmesi olduğuna işaret etti. Konsey, Karadzic ile Sırp birliklerinin komutanı Ratko Mladic’in, Boşnakların Srebrenitsa’dan temizlenmesini planladıklarına hükmederken, Karadzic’in Bosna Sırp Cumhuriyeti içinde Bosnalı Müslümanların öldürülmesine karar verecek tek isim olduğuna vurgu yaptı.
BM askerlerinin esir alınmasından da eski Sırp liderini sorumlu tutan Konsey, iddianamenin ilk maddesindeki Bratunac, Foca, Kljuc, Prijedor, Sanski Most, Vlasenica ve Zvornik şehirlerinde de soykırım işlendiği iddialarını ise “delil yetersizliği” nedeniyle reddetti.
ICTY Savcılığı, Karadzic hakkında ömür boyu hapis cezası verilmesini talep etmişti. Mahkemenin kararına hem savcılığın hem de Karadzic’in avukatlarının itiraz etme hakkı bulunuyor.

585 TANIK KONUŞTU
2009 yılında başlayan davada 337’si savcılığın, 248’i ise savunmanın olmak üzere toplam 585 tanık dinlendi. ICTY Savcılığının hazırladığı iddianamede Karadzic, 2’si "soykırım", 5’i "insanlığa karşı suç", 4’ü ise "savaş yasalarına aykırı davranmak" kategorisine giren 11 ayrı suçtan yargılandı.

“MÜSLÜMAN VE HIRVATLARI YOK ETMEYİ İSTEDİ”
Savcılık, Srebrenitsa’nın yanı sıra en az 6 büyük ilde Müslüman ve Hırvat nüfusun katledilmesinden, bu kimselerin özel mülklerinin yok edilmesinden, camiler de dahil olmak üzere birçok dini ve kültürel yapının imha edilmesinden, başkent Saraybosna’daki sivil halka yönelik özellikle keskin nişancıların gerçekleştirdiği cinayetlerden ve şehre yönelik havan topu saldırılarından da Karadzic’i sorumlu tutuyordu.

KARADZİC PROTESTOSU
Bu arada, Bosna Hersekli çok sayıda kurban yakını ve savaş mağduru, 2009 yılından bu yana yargılanan Karadzic’in karar duruşması öncesi gösteri düzenledi. Mahkeme önünde yapılan gösteriye katılan kurban yakınları, Karadzic’in hak ettiği cezayı alması çağrısında bulundu. Polisin geniş güvenlik önlemi aldığı gösteriye katılanlar, Bosna Hersek ve Türk bayraklarının yanı sıra Bosna’daki savaşta yaşanan soykırımı anlatan pankartlar taşıdı. Aileler, müebbet beklediklerini söyleyerek Radovan Karadzic’i sloganlar eşliğinde protesto etti.
Srebrenitsa Katliamı’ndan kurtulan Boşnak Muhammed Durakoviç ise, bugünkü duruşma için "Herkes televizyonlarına kilitlenecek. Bugünün gelmesini çok uzun süre beklediler" diye konuştu.

13 YIL SAHTE KİMLİKLE YAŞIYORDU
“Bosna Kasabı” olarak anılan Karadzic, 100 bin kişinin hayatına mal olan, 4 milyon Bosnalının evsiz kalmasına yol açan savaştaki rolü nedeniyle “savaş suçları, insanlığa karşı suçlar ve soykırım” ile suçlanıyordu. Temmuz 1995’teki katliamda 8 bini aşkın Boşnak erkek ve çocuk, Sırp güçleri tarafından öldürülmüşlerdi. 70 yaşındaki Karadzic, savaştan sonra 13 yıl kaçmış, sonunda 2008 yılında Belgrad’da yakalanmış ve yargı önüne çıkarılmıştı. Uzun yıllar “Dragan Dabic” sahte kimliğiyle hayatına devam eden Karadzic, Sırbistan güvenlik güçlerinin operasyonunda Temmuz 2008’de başkent Belgrad’da tutuklanmıştı.